Laboratorium diagnostyczne, laboratorium kontroli jakości w firmie farmaceutycznej, dział badań i rozwoju, centrum krwiodawstwa. Każde z tych miejsc ubiera zespół codziennie, często na kilku zmianach. Za wybór odzieży odpowiada zwykle kierownik laboratorium razem z działem BHP, a za zakup dział administracji lub zaopatrzenia.
Spis treści
- Fartuch laboratoryjny czy komplet
- Tkaniny, zapięcia i kieszenie
- Odzież robocza a środki ochrony indywidualnej
- Kolory stref i działów
- Zamówienie dla zmian i nowych pracowników
- Haft: logo, imię i funkcja
- Najczęściej zadawane pytania
- Podsumowanie: odzież laboratoryjna zaplanowana z BHP
Ten wpis jest dla nich. Nie piszemy o karierze diagnosty, tylko o tym, jak dobrać i zamówić odzież laboratoryjną dla całego zespołu. Szyjemy fartuchy i komplety dla placówek medycznych i laboratoriów, realizowaliśmy też zamówienia dla regionalnego centrum krwiodawstwa. Poniżej zbieramy pytania, które warto zadać przed zamówieniem.
Fartuch laboratoryjny czy komplet
To pierwsza decyzja i nie ma jednej dobrej odpowiedzi. Zależy od rodzaju pracy, procedur higienicznych i tego, czy pracownicy przebierają się w szatni.
| Rozwiązanie | Kiedy się sprawdza | Na co zwrócić uwagę |
|---|---|---|
| Fartuch laboratoryjny na odzież własną | Krótkie wejścia do pracowni, biura z dostępem do laboratorium, goście i audytorzy | Długość fartucha, rękaw, zapięcie umożliwiające szybkie zdjęcie |
| Komplet: bluza i spodnie | Praca całą zmianę w laboratorium, procedury wymagające przebrania | Wygoda przy pracy siedzącej i stojącej, kieszenie, pranie |
| Komplet i fartuch | Strefy o różnych wymaganiach, przejścia między pracowniami | Fartuch zmieniany przy wejściu do strefy, komplet jako odzież bazowa |
| Tunika damska i spodnie | Zespoły, które wolą krój dopasowany do sylwetki | Spójność koloru z resztą zespołu |
W wielu laboratoriach najlepiej działa połączenie: komplet na całą zmianę i fartuch zakładany w określonych pracowniach. Przy wyborze spodni mają Państwo do dyspozycji model jogger ze ściągaczem przy kostce oraz comfy z prostą nogawką.
Tkaniny, zapięcia i kieszenie
Odzież w laboratorium jest prana często i bywa narażona na zabrudzenia odczynnikami, barwnikami czy materiałem biologicznym. Dlatego wybór tkaniny warto oprzeć na procedurach prania obowiązujących w firmie.
- Skład. Mamy tkaniny z bawełny, mieszanki z poliestrem i tkaniny z dodatkiem elastanu. Część z nich ma certyfikat OEKO-TEX. Mieszanki zwykle lepiej znoszą częste pranie, bawełna jest przyjemna w kontakcie ze skórą.
- Temperatura prania. Fartuchy laboratoryjne Blanco Med można prać w 90°C, więc spokojnie przechodzą pranie wymagane w wielu procedurach higienicznych. Komplety z kolekcji Flex Care, elastyczne i wygodne na całą zmianę, są przystosowane do prania w 60°C.
- Zapięcia. Napy pozwalają szybko zdjąć fartuch, co bywa istotne przy zabrudzeniu. Guziki są bardziej klasyczne. Wybór warto uzgodnić z działem BHP.
- Kieszenie. Kieszeń na piersi na długopis i identyfikator, kieszenie boczne na drobne rzeczy. Przy pracy z próbkami część laboratoriów ogranicza liczbę kieszeni, żeby nie przenosić w nich przedmiotów między strefami.
- Rękaw. Długi rękaw w fartuchu laboratoryjnym jest standardem w wielu pracowniach, ale ostateczna decyzja wynika z oceny ryzyka na stanowisku.
Nie mniej ważne jest dopasowanie. Za długi rękaw zahacza o sprzęt, za krótki odsłania nadgarstek przy pracy pod dygestorium lub komorą. Zbyt luźny fartuch łatwo zawadza o statyw, zbyt ciasny krępuje ruchy przy pipetowaniu. Dlatego przed zamówieniem warto, żeby zespół przymierzył odzież w realnych warunkach pracy, a nie tylko w szatni. Przy nietypowych sylwetkach pomaga szycie na wymiar.
Szerszy przegląd materiałów i ich właściwości znajdą Państwo we wpisie jakie tkaniny sprawdzają się w szpitalach. Większość wniosków dotyczy także laboratoriów.
Odzież robocza a środki ochrony indywidualnej
To rozróżnienie jest kluczowe dla działu BHP. Kodeks pracy osobno reguluje środki ochrony indywidualnej oraz odzież i obuwie robocze. Według art. 237⁶ § 1 pracodawca jest obowiązany dostarczyć pracownikowi nieodpłatnie środki ochrony indywidualnej zabezpieczające przed działaniem niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia czynników. Art. 237⁷ § 1 dotyczy odzieży i obuwia roboczego, które pracodawca dostarcza nieodpłatnie i które spełniają wymagania Polskich Norm. Tekst ustawy jest dostępny w Internetowym Systemie Aktów Prawnych.
Zgodnie z art. 237⁸ to pracodawca ustala rodzaje środków ochrony indywidualnej oraz odzieży i obuwia roboczego niezbędnych na danych stanowiskach. Art. 237⁹ § 1 mówi, że pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy bez środków i odzieży przewidzianych dla tego stanowiska.
Środki ochrony indywidualnej podlegają ponadto unijnemu rozporządzeniu (UE) 2016/425. Obejmuje ono wyroby zaprojektowane do noszenia lub trzymania przez osobę w celu ochrony przed zagrożeniami, dzieli je na kategorie ryzyka i wymaga między innymi oznakowania CE oraz deklaracji zgodności UE. Przystępne omówienie przygotowała Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości.
W praktyce oznacza to jedno. Fartuch lub komplet z naszej oferty to odzież robocza. Jeśli ocena ryzyka na stanowisku wskazuje potrzebę ochrony przed konkretnym czynnikiem chemicznym lub biologicznym, potrzebny jest wyrób spełniający wymagania dla środków ochrony indywidualnej, stosowany zgodnie z oceną ryzyka i instrukcją producenta. Klasyfikację stanowisk i dobór środków warto zawsze potwierdzić z działem BHP, a w razie wątpliwości z prawnikiem. O roli BHP w doborze odzieży piszemy we wpisie rola działu BHP w wyborze odzieży medycznej.
Kolory stref i działów
Kolor odzieży może wspierać organizację pracy. W laboratoriach i firmach farmaceutycznych często stosuje się podział kolorów według stref, działów lub funkcji. Dzięki temu na pierwszy rzut oka widać, kto pracuje w danej pracowni, a kto wszedł z zewnątrz.
| Przykładowy podział | Możliwy kolor z naszej palety | Cel |
|---|---|---|
| Pracownia ogólna | Biały | Klasyczny wygląd, łatwo zauważyć zabrudzenie |
| Pracownia z podwyższonymi wymaganiami | Błękitny lub butelkowa zieleń | Szybkie rozpoznanie osób uprawnionych do strefy |
| Kontrola jakości | Granatowy | Wyróżnienie działu |
| Kierownik zmiany | Śliwkowy lub czarny Phantom Black | Łatwy kontakt w razie pytań |
| Goście i audytorzy | Fartuch w innym kolorze niż zespół | Widoczność osób spoza zespołu |
To tylko przykład. Podział warto zapisać w wewnętrznej procedurze i trzymać się go przy każdym kolejnym zamówieniu. Kolory ciemne lepiej maskują drobne zabrudzenia, białe szybciej je pokazują, co w części pracowni jest zaletą.
Zamówienie dla zmian i nowych pracowników
Laboratoria pracują często w systemie zmianowym i przyjmują nowe osoby w ciągu roku. Zamówienie odzieży laboratoryjnej warto więc zaplanować tak, żeby obsłużyło obie sytuacje.
- Ustalić liczbę kompletów lub fartuchów na osobę na podstawie cyklu prania. Jeden komplet na osobie, kolejny w praniu, kolejny w rezerwie.
- Zebrać rozmiary na zestawach przymiarowych, także od osób z nocnych zmian.
- Zamówić niewielki zapas w najczęściej wybieranych rozmiarach dla nowych pracowników i praktykantów.
- Zapisać nazwę kolekcji, krój i kolor, żeby domawiać dokładnie to samo.
- Wyznaczyć osobę, która zbiera zgłoszenia wymian i uzupełnień.
Realizacja zamówień grupowych trwa u nas zwykle 5 do 15 dni roboczych, zależnie od liczby sztuk i zakresu haftu. Przy domówieniach dla pojedynczych osób łatwiej o krótki termin, gdy wzory haftu i lista parametrów są już zapisane po pierwszym zamówieniu.
Dokumenty, o które warto poprosić dostawcę
Dział BHP i zaopatrzenie często potrzebują dokumentacji do wewnętrznych procedur i audytów. Przy zamówieniu warto od razu poprosić o kartę produktu z informacją o składzie tkaniny, zaleceniach prania i ewentualnych certyfikatach, takich jak OEKO-TEX dla wybranych tkanin. Przyda się też tabela rozmiarów. Dzięki temu przy kolejnym audycie lub zmianie pralni nie trzeba szukać informacji od nowa, a nowy kierownik zmiany wie, co i według jakich zasad zamawiać.
Haft: logo, imię i funkcja
Haft na odzieży laboratoryjnej pełni rolę praktyczną. Logo firmy lub laboratorium porządkuje wizerunek przy audytach i wizytach klientów. Imię i funkcja ułatwiają komunikację w większych zespołach, szczególnie przy pracy zmianowej, kiedy nie wszyscy się znają.
- Logo przekazać w pliku wektorowym lub w najlepszej dostępnej jakości.
- Listę imion i funkcji kopiować z systemu kadrowego, nie przepisywać ręcznie. Przy jednym z naszych zamówień błędy w pisowni imion pojawiły się właśnie przy przepisywaniu listy.
- Ustalić miejsce haftu, na przykład pierś po lewej stronie, i stosować je konsekwentnie.
- Przy rotacji personelu rozważyć haft samego logo na fartuchach rezerwowych.
Więcej o możliwościach personalizacji przeczytają Państwo we wpisie personalizacja odzieży medycznej: hafty, kolory i kroje.
Najczęściej zadawane pytania
Czy fartuch laboratoryjny jest środkiem ochrony indywidualnej?
Nie każdy. Typowy fartuch laboratoryjny jest odzieżą roboczą. Środki ochrony indywidualnej muszą spełniać wymagania rozporządzenia (UE) 2016/425, a o ich potrzebie decyduje ocena ryzyka na stanowisku prowadzona z działem BHP.
Fartuch czy komplet: co wybrać dla laboratorium?
Fartuch sprawdza się przy krótkich wejściach do pracowni i dla gości. Przy pracy całą zmianę wygodniejszy jest komplet, często w połączeniu z fartuchem zakładanym w wybranych strefach.
Jak zamawiać odzież dla nowych pracowników laboratorium?
Najprościej zamówić niewielki zapas w najczęściej wybieranych rozmiarach i zapisać nazwę kolekcji, krój, kolor oraz wzór haftu. Domówienia są wtedy szybkie i spójne z odzieżą reszty zespołu.
Podsumowanie: odzież laboratoryjna zaplanowana z BHP
Dobra odzież laboratoryjna dla firmy to decyzja kilku osób. Kierownik laboratorium wie, jak wygląda praca. Dział BHP ustala, gdzie wystarczy odzież robocza, a gdzie potrzebne są środki ochrony indywidualnej. Zaopatrzenie pilnuje terminów i powtarzalności zamówień. Wspólnie warto ustalić fartuch czy komplet, tkaninę pod procedury prania, kolory stref i zasady haftu.
Jesteśmy polskim producentem, szyjemy w lokalnych szwalniach w okolicach Zduńskiej Woli. Szyjemy fartuchy, komplety, bluzy i tuniki damskie, także na wymiar, z haftem logo, imienia i funkcji. Zachęcamy do zamówienia zestawu przymiarowego i wyceny. Ofertę znajdą Państwo na stronie odzież dla zespołów, a zapytanie można wysłać przez stronę kontakt.
Źródła: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, ISAP, Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/425 w sprawie środków ochrony indywidualnej, EUR-Lex, PARP: Środki ochrony indywidualnej, rozporządzenie 2016/425







